Không + không = có? hay = không? (poll)

Mỗi ngôn ngữ có quy ước khác nhau khi trả lời “không” cho một câu hỏi trong đó đã “không” sẵn rồi.

Thí dụ: Hỏi: “Bạn không có tiền?”

Tiếng Anh trả lời “no,” thì có nghĩa là “Không, không có tiền.”

Nhưng mà tiếng Việt thì sao?

Cái này tớ ko biết thiệt, hỏi thiệt tình. Các bác trả lời poll dùm. Còm dùm luôn nha.

Bước thêm bước nữa, có từ “phủ nhận.”

Nếu mình viết “A phủ nhận điều gì đó,” thì dễ rồi, điều đó không đúng.

Thí dụ, “Cô A phủ nhận tin cô có bầu” tức là cô không có bầu.

Nhưng nếu theo sau chữ “phủ nhận” không phải là một danh từ (như “tin” hay “dư luận”), mà là cả một phrase, mà phrase lại negative, thì sao?

Cái này tớ cũng hỏi nghiêm túc, các bác trả lời dùm, còm dùm.

(Hình ở trên là bức tượng “Double negative pyramid” của Sol LeWitt, dựng tại Lithuania. Nguồn: Wikimedia)

This entry was posted in Nghiêm túc and tagged . Bookmark the permalink.

4 Responses to Không + không = có? hay = không? (poll)

  1. Mr. Do says:

    Câu đầu thì là biết chết liền.

    Với lại câu hỏi “Bạn không có tiền?” có vẻ không tự nhiên lắm. Câu hỏi này có lẽ chỉ xuất hiện ở dạng viết, hoặc lời thoại trong phim, kịch. Chứ ngoài đời ít ai hỏi.

    Phải có “à” hoặc “phải không” đằng sau thì sẽ rõ sắc thái hỏi hơn, và khi đó người trả lời cũng đưa ra thông điệp rõ hơn.

    “Bạn không có tiền à?”, thường sẽ nhận được câu trả lời. “Không, tao có chứ!” (hehehe). Không ở đây tức là bác bỏ cái chủ ý của thằng hỏi (thằng này nó hỏi nhưng ý nó khinh mình ko có tiền). Bọn Tây thì nó sẽ trả lời thế này: “Có, (tao có)”. Yes ở đây có nghĩa là “có”, không có nghĩa là “vâng” – chỉ một sự đồng thuận với người hỏi.

    “Bạn không có tiền à?” cũng có thể được trả lời: “Có, tao có chứ!” = Yes, I have…

    Nhưng nếu trả lời là “Ừ” hoặc “Vâng” tức là “Yes” hết cả đấy, thì lại có nghĩa là không. “Bạn không có tiền à?” – Vâng (Yes), nhưng lại bằng với bọn Tây nói “No”.

    Câu dưới thì là hên xui. Về mặt logic thì cô ấy nói vậy là cô ấy có bầu. Nhưng về mặt thông lệ, tập quán thì nói vậy có nghĩa là không có bầu.

    Một con bé mặc bikini thì người ta có thể gọi là “mát quá”, hoặc “rất hot”, “rất nóng bỏng”. “Đẹp mặt quá nhỉ” thì có nghĩa là “Xấu quá”, “Nhục quá”.

    Ngôn ngữ Việt Nam mình nói chung là tùy cơ ứng biến.

  2. NgocLan says:

    Theo kinh nghiệm bản thân thì em thấy vầy nè: với người Việt Nam thì
    -Ở trường hợp 1: khi hỏi trực tiếp thì câu trả lời cũng thường là trực tiếp. Hỏi, “bạn không có tiền?” nếu không có thì nói “không, ” còn nếu có thì nói “có.”
    -Ở trường hợp 2: khi câu tường thuật có dùng động từ “phủ nhận” thì câu theo sau nó thường ngược lại với giả thiết ban đầu.
    Ví dụ: Tin rằng cô A có bầu.
    Để tường thuật lại ý kiến cô A phản bác lại giả thiết trên, nhiều người có thói quen viết, “Cô A phủ nhận cô không có bầu.”
    Như đã nói, đây là thói quen của một số người viết. Xét về ngữ nghĩa riêng của mỗi câu đó thì nó không đúng. Nhưng khi đặt trong tổng thể thì người đọc sẽ hiểu ngay là “phủ nhận” tức họ đã không chấp nhận giả thiết/ý kiến của người khác. Còn theo sau đó là “có” hoặc “không” đều không làm thay đổi ý nghĩa nội dung.
    Nhưng để “giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt” thì theo sau động từ “phủ nhận” nên là một ngữ danh từ🙂

  3. Bồi Bút says:

    Có lẽ bác HN đưa ví dụ về tiền bạc nên hơi “khó” trả lời chứ bác đưa thí dụ như vầy thì dễ hiểu hơn nè:

    – Mày không đi dự tiệc phải không?

    – KHÔNG!!!

    Vậy thì không ở đây nghĩa là:

    – KHÔNG! TAO KHÔNG ĐI

    hay là

    – KHÔNG! TAO ĐI CHỨ!

    Theo tui thì phải là “Không! Tao đi chứ”. Nhưng tiếng Anh mà nếu trả lời vọn vẹn mỗi chữ “NO” thì có nghĩa là “Không! Tao không đi!”

    Trường hợp 2:

    Phủ nhận chuyện cô không có bầu nghĩa là có bầu chứ gì nữa mà hỏi😀

    • Hao-Nhien Vu says:

      Nhưng bác à, tại bác thêm chữ “chuyện” vào đó.

      Không có chữ “chuyện” (tức là không có danh từ) mà vào thẳng một phrase, mà phrase lại negative, thì khác.

      “Ông ấy phủ nhận ông không say xỉn” chẳng hạn

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s