Hội thảo Biển Đông ở ĐH Temple – p/vấn Trần Đông Đức

Bản đồ biển Ðông. Ðường xanh lá cây là vùng đặc quyền kinh tế do Việt Nam tuyên bố, đường đỏ là vùng lãnh hải của Trung Quốc nếu Trường Sa Hoàng Sa là của Trung Quốc, đường đỏ chấm là đường “lưỡi bò” của Trung Quốc vẽ theo bản đồ cũ của Trung Hoa Dân Quốc thời Tưởng Giới Thạch. (Hình: Wikipedia)

(Bài đăng báo Người Việt, ở đây)

Vũ Quí Hạo Nhiên/Người Việt

Một cuộc hội thảo hàng năm giữa các nhà trí thức trong nước và hải ngoại đã diễn ra trong khuôn viên đại học Temple University ở Philadelphia vào từ ngày 29 tới 31 tháng 7. Ðây là một cuộc hội thảo kín, mọi người tham gia, từ những người tham luận tới người dự thính, đều phải cam đoan giữ bí mật. Tuy nhiên, trước đó, một học giả tham gia, ông Vũ Quang Việt, đã gây sóng gió khi ông nói ông cho rằng Việt Nam chưa có chứng cứ chủ quyền trên hai quần đảo Trường Sa-Hoàng Sa.

Ông Trần Ðông Ðức là một nhà hoạt động chính trị, nhân quyền, và cũng là một nhà báo tự do cộng tác thường xuyên với đài BBC Việt ngữ. Ông đã từng tham dự hội thảo này vào một số lần trước, nhưng không tham dự cuộc hội thảo năm nay. Tuy vậy, do sống tại Philadelphia, ông gặp gỡ nhiều người tham dự hội thảo và có cuộc trao đổi sau đây với báo Người Việt về sự kiện này.

Vũ Quí Hạo Nhiên (NV): Buổi hội thảo về biển Ðông, tổ chức tại đại học Temple, được tổ chức rất kín đáo. Anh có thể nói thêm về tính kín đáo của buổi hội thảo này, và sau đó anh lấy thông tin ra sao.

Trần Ðông Ðức: Hội thảo này kiểm soát chặt chẽ quá. Ai bước vào rồi, thì thỏa hiệp với ban tổ chức là không được đưa tin ra ngoài. Nhưng do chuyện xảy ra ở Philadelphia, vùng tôi ở, cho nên tôi cũng có theo dõi được một phần và cũng do gặp lại một số người tham dự sau hội thảo nên cũng biết được một số thông tin. Ðáng ra thì không nên kiểm soát như thế vì Biển Ðông là chuyện toàn dân đều biết rồi. Tôi nói đùa với họ đây là trường Ðại Học Temple ở Hoa Kỳ chứ đâu phải là hang Pắc Bó ở Bắc Việt, làm gì mà kín dữ vậy.

NV: Trước buổi hội thảo, ông Vũ Quang Việt có trả lời trên BBC là Việt Nam chưa đủ bằng chứng chủ quyền Trường Sa-Hoàng Sa. Còn tại buổi hội thảo thì sao?

Trần Ðông Ðức: Tôi có đọc ý kiến của ông Tiến Sĩ Vũ Quang Việt trên BBC, ông ấy có ý rút lui lập trường về chủ quyền Việt Nam trên quần đảo Trường Sa.

NV: Các học giả khác, có mặt tại đó, có trả lời hay góp ý gì về nhận định của ông Vũ Quang Việt?

Trần Ðông Ðức: Tôi không có mặt trong hội thảo này, nhưng nghe nói lại là cãi nhau rất phũ phàng. Thông tin bắt đầu ra ngoài và dư luận bắt đầu chú ý.

NV: Ý anh nói “cãi nhau rất phũ phàng” là thế nào?

Trần Ðông Ðức: Theo chỗ tôi được biết là có ý kiến phản bác cho rằng lập luận hòa hoãn của ông Vũ Quang Việt tạo thiệt thòi về lợi ích kinh tế, chiến lược quốc phòng và sẽ không được người dân Việt Nam bất cứ chế độ nào chấp nhận.

NV: Nhìn chung, anh thấy các học giả đón nhận ý kiến của ông Vũ Quang Việt như thế nào?

Trần Ðông Ðức: Học giả trong hội thảo thì có chống mà chưa ai chính thức phát ngôn vì có lẽ theo thỏa hiệp là không đem chi tiết thảo luận ra ngoài. Còn ngoài hội thảo thì có người chỉ trích lập trường này quyết liệt vì coi như là bán đứng danh nghĩa mà xưa nay mà Việt Nam vẫn tuyên bố. Tuy nhiên, theo nhận xét của tôi vì có một lần tham dự vì đi lấy tin cho đài BBC thì thấy quan điểm ông Vũ Quang Việt có định hướng là muốn hạ nhiệt bớt tinh thần dân tộc để Việt Nam có không gian đàm phán với Trung Quốc về vấn đề biển đảo.

NV: Ảnh hưởng của những người như ông Vũ Quang Việt với trí thức trong nước ra sao?

Trần Ðông Ðức: Ông Vũ Quang Việt cũng là một chuyên gia kinh tế có nhiều liên lạc với trong nước và được coi như là nhân vật uy tín với chính phủ Việt Nam hiện nay. Những cuộc hội thảo như thế này ở Mỹ xét cho cùng vẫn là được hậu thuẫn từ bộ Ngoại Giao Việt Nam. Ðối với các học giả hay là ký giả trong nước sau khi ghi danh được ban tổ chức đồng ý thì xin visa vào Mỹ thuận tiện hơn. Do đó, nhiều người cũng ngại đối đầu trực tiếp với ban tổ chức hoặc ông Vũ Quang Việt. Ngoài ra, ông Vũ Quang Việt qua Mỹ từ thời trước 1975 nhưng hiện có quốc tịch Việt Nam (CHXHCNVN) cho nên ông ta là chuyên gia có sức ảnh hưởng đến các chính sách như công dân Việt Nam ở nước ngoài.

NV: Có ý kiến cho rằng ông Vũ Quang Việt là một học giả, và một học giả thì có quyền, thậm chí có nhiệm vụ, đặt nghi vấn với bất kỳ điều gì, dù nó có đụng chạm đến tự ái hay quyền lợi dân tộc.

Trần Ðông Ðức: Chưa chắc đâu, ông Vũ Quang Việt không phải là một sử gia hay một nhà khảo cứu chuyên môn về Hoàng Sa và Trường Sa. Theo tinh thần của các hội thảo mà tôi được biết học giả chuyên môn của Việt Nam về Hoàng Sa và Trường Sa hiện nay vẫn còn rất thiếu. Các nhà khảo cứu biết chữ Hán và chữ Pháp đều đưa ra những bằng chứng có lợi cho Việt Nam vì có lẽ nó là như thế. Những điều ông VQV nói đồng nghĩa với việc phủ nhận lịch sử Biển Ðông trong thời nhà Nguyễn, thời Pháp thuộc, và thời Việt Nam Cộng Hòa. Chỉ có phủ nhận các giai đoạn lịch sử mang tính thừa kế mới đi đến kết luận như thế. Và ở đoạn cuối là đề cập một giải pháp nhượng bộ nên đây không phải là nghi vấn của học giả nữa mà là một quan điểm chính trị đổi gió xoay chiều.

Xin nói thêm, ngay cả Trung Quốc gần đây còn không phủ nhận lịch sử tô giới để giải quyết các vấn đề thừa kế Hồng Kông và Macao. Trong cuộc hội thảo lần trước còn có người đề nghị, tại sao nước Pháp còn sống sờ sờ không qua bên đó mà hỏi Hoàng Sa và Trường Sa là của ai lúc Pháp cai trị Ðông Dương cho rõ ràng. Dù sao đây là một hội thảo có định hướng cho sự an toàn khu vực đối với sự trỗi dậy của Trung Quốc, tín hiệu này như là một sự đầu hàng về ý thức. Người ta tỏ thái độ, không chỉ vì ý kiến ông ấy mà vì ông ấy là ban tổ chức và như tôi đã nói ở trên đây là một định hướng để hành động liên quan tới lợi ích chứ không phải quan niệm tự do khai phóng của một học giả.

NV: Ðây là buổi hội thảo lần thứ 13. Trong tất cả những lần trước, buổi hội thảo được giữ rất kín đáo và những người tham dự không tuyên bố gì với bên ngoài. Ngược lại, lần này, ông Vũ Quang Việt trả lời phỏng vấn trước buổi hội thảo, lại sau buổi hội thảo thì tin tức xì ra rất nhiều. Theo nhận định của anh, có điều gì khiến cho kỳ hội thảo này không giữ kín đáo được như những lần trước?

Trần Ðông Ðức: Câu hỏi của anh cũng đã có một phần thông tin rồi. Hội thảo này có sức thu hút gần đây vì vấn đề thời sự. Cách đây vài tháng, người ta nói về việc quốc tế hóa Biển Ðông. Bây giờ bỗng dưng Mỹ cũng nói quốc tế hóa Biển Ðông ngay tại Hà Nội. Vấn đề Biển Ðông cũng được coi như vấn đề của toàn dân và có thể là một nhịp cầu đồng thuận trong và ngoài nước. Lấy danh nghĩa là hội thảo tư và không chính thức nhưng Việt Nam vẫn cho quan chức và báo chí qua Mỹ tham dự. Còn vụ tin tức xì ra. Ðáng ra, tổ chức ở trường đại học Mỹ thì phải để báo chí đưa tin đàng hoàng, học giả phản biện đàng hoàng. Hội thảo này quy mô hơn hội thảo lần trước về mặt tổ chức. Vừa kín đáo, vừa quy mô, lại vừa có phát biểu “đổi gió” nói rằng Việt Nam không có chủ quyền rõ ràng trên quần đảo Hoàng Sa, Trường Sa khơi khơi như thế thì người ta phải quan tâm chứ.

This entry was posted in Chính trị and tagged , , . Bookmark the permalink.

One Response to Hội thảo Biển Đông ở ĐH Temple – p/vấn Trần Đông Đức

  1. Mr. Do says:

    Bài phỏng vấn rất ép phê.

    Nhưng (ngoài phạm vi bài này), bác HN có kiến giải gì về những quan điểm mà bác Vũ Quang Việt công khai chừng 1 năm trở lại đây không?

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s