Thiệt hay giỡn vậy bạn?

Không biết bạn này đang giỡn, nhại Ý Lan, hay bạn í đang hát thiệt? (Có poll ở dưới video. Vote đê.)

“Có án nhưng không có tội” – 34 năm trước đã nói

I’ve paid my dues
Time after time
I’ve done my sentence – but committed no crime
And bad mistakes
I’ve made a few
I’ve had my share of sand kicked in my face
But I’ve come through
(And we mean to go on and on and on and on)

We are the champions my friend
And we’ll keep on fightin’ till the end
We are the champions,
We are the champions
No time for losers ’cause we are the champions
Of the world

I’ve taken my bows
And my curtain calls
You brought me fame and fortune and everything that goes with it
I thank you all

But it’s been no bed of roses
No pleasure cruise
I consider it a challenge before the whole human race
And I ain’t gonna lose

We are the champions my friend
And we’ll keep on fighting till the end
We are the champions
We are the champions
No time for losers ’cause we are the champions
Of the world

We are the champions my friend
And we’ll keep on fighting till the end
We are the champions
We are the champions
No time for losers ’cause we are the champions.

(Queen – We Are the Champions – 1977)

Nghe nhạc đêêê – Jem / “They”

 

“They”

Jem

Who made up all the rules?
We follow them like fools,
Believe them to be true,
Don’t care to think them through

And I’m sorry, so sorry
I’m sorry it’s like this
I’m sorry, so sorry
I’m sorry we do this

And it’s ironic too
‘Cause what we tend to do
Is act on what they say
And then it is that way

And I’m sorry, so sorry
I’m sorry it’s like this
I’m sorry, so sorry
I’m sorry we do this

Who are they?
Where are they?
How can they possibly
Know all this?
Who are they?
Where are they?
How can they possibly
Know all this?

Do you see what I see?
Why do we live like this?

Dạy nhạc cảm, học nhạc cảm

Bạn chủ nhân gallery này còm trên Facebook tớ, làm tớ nhớ tới doanh nghiệp tranh cóp của bạn í! Hehehe

 

Bạn Lún còm bên entry trước, có hỏi, bên nhạc dạy nhạc cảm thế nào? Có khác bên họa dạy cái cảm của bên họa không? (Bạn Lún là Master ngành họa, tớ chỉ là học trò bên nhạc, tớ chưa hỏi bạn Lún thì thôi, bạn Lún lại hỏi tớ. Hờ hờ.)

Câu hỏi lớn quá, tớ ko dám trả lời, nhưng tớ muốn bàn về chi tiết này. Bạn Lún viết:

“Bên vẽ tránh dạy kỷ thuật, tránh cho hoc trò copy tranh của master, chì chú trọng phần hoc “nhìn” để dạy phần cảm này.”

Để dạy học trò “cảm,” phải bớt dạy kỹ thuật, bớt copy tranh của master. Dạy kỹ thuật nhiều quá, học trò sẽ bị chìm vào đó rồi quên mất phần “cảm.” Kỹ thuật xong đâu đấy, chuyển qua “cảm,” nhiều khi … too late. Thì bên nhạc cũng vậy.

Nhưng cái khó khăn, bạn Lún có nhắc, là nhu cầu học của từng học trò.

Trong số những người đi học vẽ, thế nào cũng có người đang hy vọng vẽ thật giống để về mở xưởng vẽ truyền thần (vẽ lại ảnh chân dung để người ta mua về đặt bàn thờ), vẽ tranh cóp (vẽ lại tranh của master để bán cho du khách ngoại quốc). Thầy dạy theo kiểu “cảm” “cảm,” học cả năm trời chưa vẽ cái gì giống cái gì, người ta sẽ chửi cho.

Học nhạc cũng vậy. Tớ có đọc đâu đó một nhận xét của một người Mỹ ở Sài Gòn trước 75. Người ngày viết về ca nhạc phòng trà ở Sài Gòn: “Có những ca sĩ, nhạc sĩ điêu luyện, họ cố gắng đàn, hát cho thật giống băng đĩa nhạc ngoại quốc, giống đến từng chỗ nhanh lên chậm lại, giống cả những lỗi lầm.”

Trong entry trước, đoạn cuối, tớ có trích dẫn bài báo Clavier Companion, tác giả có nói cách bà ấy dạy nhạc cảm.

Còn bà thầy tớ, hay làm như vầy: “Đoạn này anh nghĩ nên nhanh lên hay chậm lại?” Tớ trả lời, cái xong bả nói, “Tại sao vậy?” Cái xong tớ trả lời, cái bả lại nói, “Vậy còn cái này cái này… thì sao?”

Nhạc cảm

Hôm nay nghỉ nói chuyện chính trị, quay sang nói chuyện nhạc.

Hôm bữa có bài viết của Nguyễn Đình Đăng, “Vài suy nghĩ nhân cuộc thi piano quốc tế đầu tiên tại Việt Nam.”

Tớ không biết gốc ở đâu nhưng tớ thì đọc trên trang Facebook của cô Biển Vàng, ở đây. (Bạn nào ko vô được thì sorry.)

Tớ thấy bài viết hay, 99% ý trong đó là đáng tiếp thu. Chỉ riêng có câu này tớ không ưa.

Ông í viết rằng:

“Nhạc cảm là thứ trời sinh, không có nhạc viện nào dạy được. Nó được hun đúc bởi thế hệ, truyền thống văn hoá, bởi sự trân trọng, rung động hoàn toàn cá nhân và thiêng liêng nhất trước sự hùng vĩ của âm nhạc.”

Tớ không đồng ý. Nhạc cảm (mà tớ hiểu là tương đương với chữ tiếng Anh “musicality”) cũng là 1 thứ dạy được, không khác gì kỹ thuật.

Có những học trò dạy hoài kỹ thuật không đi tới đâu, thì cũng có những học trò dạy hoài nhạc cảm không đi tới đâu.

Ngược lại có những học trò dạy kỹ thuật tiếp thu rất khá, và có những học trò dạy nhạc cảm tiếp thu rất khá.

Và hầu hết học trò là nằm ở giữa hai thái cực đó, dạy kỹ thuật thì tiếp thu kỹ thuật cỡ cỡ trên dưới trung bình, và dạy nhạc cảm thì tiếp thu nhạc cảm cũng cỡ cỡ trên dưới trung bình.

Nhạc cảm là gì? Có nhiều cách để hiểu chữ này, và để cho được tổng quát, tớ tạm định nghĩa bằng một thí dụ của ông Đăng. Phê bình các thí sinh Việt Nam dự cuộc thi piano quốc tế đầu tiên tại Việt Nam, và so sánh với thí sinh ngoại quốc, ông Đăng viết: “Sự khác nhau lớn nhất có lẽ là: Họ đã chơi có âm nhạc, có rhythm, trong khi những gì thí sinh ta cố tạo ra là âm thanh và chạy ngón cho trơn tru, cho nhanh. Họ chơi với tinh thần của các nghệ sĩ trong khi các thí sinh ta chơi như trả bài thi học kỳ.”

Vậy tớ định nghĩa nhạc cảm như vầy:

Bài nhạc, nếu chơi theo kiểu trả bài, hay chơi theo kiểu làm bài tập, thì đó là thiếu nhạc cảm. Nếu chơi gọi là “có hồn,” làm người nghe quyến rũ, muốn nghe, thì đó là có nhạc cảm.

Tất nhiên, đây chỉ là so sánh tạm bợ. Nếu ông Đăng có thể phê bình “các thí sinh ta chơi như trả bài thi học kỳ,” thì ngược lại nếu một học trò đã có nhạc cảm, thì khi học trò đó “trả bài thi học kỳ,” cũng rất “có hồn.”

Thí dụ đây, một em 12 tuổi, đánh một bài tập trong cuốn Kreutzer, bài tập nhé, mà nghe rõ ràng là có hồn.

Bàn về bài viết của ông Đăng, tớ có còm qua lại với cô Biển Vàng, cô í đồng ý với ông Đăng nhưng tớ thì không. Quan điểm của tớ là: Nhạc cảm dạy được, vấn đề là phải có dạy, và lúc dạy phải được nhấn mạnh y như kỹ thuật vậy.

Có một sự thật rất hiển nhiên trong chuyện dạy học, là: Thầy nhấn mạnh cái gì, (đa số) trò sẽ tiếp thu cái đó. Thầy dạy 26 thứ từ A tới Z, nhưng nhấn mạnh K, L, M, trò sẽ tiếp thu K, L, M, còn 23 thứ còn lại, có cái được cái không.