Báo Công An ‘quên’ tội TS Vũ

Vũ Quí Hạo Nhiên/Người Việt
Tuần rồi có một chuyện lạ xảy ra. Và bên trong chuyện lạ đó lại là một chuyện lạ hơn nữa.

Chuyện lạ, là ngày 10 tháng 5, báo Công An Nhân Dân chạy một bài viết chỉ trích bài blog của GS Ngô Bảo Châu.

Thì GS Châu viết bài trên blog mình, bênh vực TS Cù Huy Hà Vũ. Mà TS Cù Huy Hà Vũ thì là đối tượng đang bị truy tố về tội chống đảng Cộng Sản, báo Công An chỉ trích có gì là lạ?

Lạ ở chỗ, blog GS Châu đã đóng rồi.

Bài viết về TS Vũ, rất ngắn, 292 từ kể cả tựa, chỉ xuất hiện có hai ngày thì GS Châu đóng blog, để ở dạng riêng tư (“private”), chỉ có ai được mời mới được vào đọc.

Blog đã đóng, bài viết mang tựa đề “Về sự sợ hãi” đã không còn đọc trực tiếp được nữa, mà đằng nào thì bài viết đó xuất hiện từ 13 tháng 4, việc gì tới 10 tháng 5 mới trả lời? Ðó là điều lạ thứ nhất.

Có người giải thích chuyện lạ này, là do phiên xử phúc thẩm TS Vũ sắp tới, công an muốn có động thái cho biết “Tới Ngô Bảo Châu chúng tôi còn chơi, đừng nói chi hạng Nguyễn Huệ Chi, Thiên Sầu. Giải Fields còn chẳng ăn ai, nữa là Hellman/Hammett với Quyền Tự Do Xuất Bản thì cứ mà vứt ngoài bụi tre, nhá.”

Cũng có thể.

Nhưng điều lạ thứ hai, lại còn lạ hơn nữa.

Trong bài báo Công An Nhân Dân mang tựa đề “Về sự ngộ nhận của Giáo Sư Ngô Bảo Châu,” tác giả Quý Thanh trước hết dẫn lời GS Châu, rồi bắt đầu chỉ trích lời này. Lời được trích dẫn như sau:

“Tôi vốn không đặc biệt hâm mộ ông Cù Huy Hà Vũ. Những lý lẽ ông đưa ra tôi cũng không thấy có tính thuyết phục đặc biệt. Nhưng với những gì xảy ra gần đây, ông thể hiện mình như một con người không tầm thường. Như Hector người thành Troy, như Turnus người Rutuli hay như Kinh Kha người nước Vệ, ông Vũ không hề sợ hãi khi phải đối mặt với số phận của mình. Những nhân vật huyền thoại này đã làm mọi thứ để được đối mặt với số phận, để hoàn thành sứ mệnh của mình trong cuộc đời này.”

Tác giả Quý Thanh chỉ trích sự so sánh TS Cù Huy Hà Vũ với những anh hùng trong truyền thuyết cổ.

Và cách tác giả này chỉ trích, là tấn công TS Vũ.

Tác giả này tố cáo TS Vũ đã có “những mưu đồ chiếm dụng nhà đất,” đã có “những cách ứng xử đoạn tuyệt tình nghĩa gia đình,” tố cáo ông này có “quá khứ học hành và làm việc không rõ ràng.”

Báo CAND chú thích là "Minh họa: Hữu Khoa" nhưng không nói rõ là hình ông Vũ, ông Châu, hay dượng Ba Dũng.

Rồi tác giả này tiếp tục tấn công TS Vũ là đã dám cả gan “tự ứng cử mình vào vị trí Bộ trưởng Bộ Văn Hóa Thông Tin” với những câu phát biểu mà tác giả cho là “kiêu ngạo và tùy tiện.”

Tác giả cũng không quên trả nợ cấp trên và tấn công TS Vũ với “những đơn kiện chẳng giống ai chỉ là những scandal nhằm đánh bóng tên tuổi Vũ.” Ðó là những đơn kiện Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng vi phạm pháp luật khi phê duyệt dự án bô xít Tây Nguyên và nhiều việc làm khác.

Tất nhiên, không có luật pháp nào bắt buộc một vụ kiện phải “giống ai.” Nếu kiện đúng, thì thắng, kiện sai, thì thua. (Còn kiện mà bị người bị kiện tung ám khí, thì có thể suy ra là người bị kiện không dám tin mình sẽ thắng – nhưng chuyện đó để lúc khác bàn.)

Nhưng điều lạ thứ hai, là ở chỗ này:

Trong suốt bài báo dài đằng đẵng (2068 từ chưa kể tựa và hình minh họa, gấp 7 lần bài blog GS Châu), không một lần nào báo Công An Nhân Dân tố cáo TS Vũ chống đối chế độ.

Không một lần nha. Không nửa chữ cắn đôi nữa nha.

Chuyện gia đình người ta, thật hay giả không biết, thì lôi ra đàm tiếu. Chuyện “quá khứ học hành và làm việc” của người ta, chẳng liên quan tới gì hết, thì mang ra nhiếc móc. Chuyện bênh vực cho ông thủ tướng sếp lớn bị kiện, thì nhớ kỹ lắm.

Nhưng cái tội mà người ta bị truy tố, bị kết án, thì quên phứt đi mất.

Ðó là một thứ “Freudian slip.” Báo Công An Nhân Dân (không chỉ riêng tác giả mà mấy tầng lớp duyệt bài phê chuẩn bài viết này) đã viết, đã đọc, và đã hả hê thưởng thức bài viết theo đúng tiềm thức sâu thẳm nhất của họ.

Và trong tiềm thức đó, ai cũng hiểu lý do TS Vũ bị bắt là vì những đơn kiện, chứ không có “tuyên truyền phản động” gì sất. Cho nên đã viết ra theo đúng tiềm thức chứ không đúng như cái bề ngoài đã dựng đứng lên tội “phản động.”

Một cái “quên” rất đáng kể.

Nói vậy chứ bài báo CAND có nhắc một lý do nữa để tấn công TS Vũ. Ðó là ông Vũ đã cả gan không chịu giao nạp căn nhà nơi ông sống, 24 Ðiện Biên Phủ Hà Nội, cho nhà nước để “xây dựng một phần” thành bảo tàng Xuân Diệu.

Lý luận thì ngớ ngẩn rồi. Có ai bắt con cháu Tố Hữu phải giao nạp căn biệt thự khổng lồ 76 Phan Ðình Phùng để “xây dựng một phần” thành bảo tàng Tố Hữu không?

Nhưng trên thực tế thì không ngớ ngẩn chút nào.

Nhà nước bảo nộp đất, nộp nhà, mà không chịu nộp, đó là tội. Gương tày liếp hàng trăm hàng ngàn dân oan khiếu kiện khắp nước còn chưa thấy sao? Chống đối chuyện cướp đất của quan chức, dù cấp thấp, là đi tù, không biết sao? Blogger Ðiếu Cày vừa bị tù vừa bị tịch thu nhà, không nhớ sao?

Chi tiết căn nhà 24 Ðiện Biên Phủ, vì vậy, cũng lại là một thứ “Freudian slip” làm bộc lộ lối làm ăn của nhà nước xã hội chủ nghĩa.

Toán và chính trị

Nhân nhắc tới GS Ngô Bảo Châu nói chuyện nhạy cảm, tớ muốn kể một kỷ niệm về khác về toán với chính trị.

Hồi tớ còn học toán, giữa thập niên 1980 (hồi một số bác trong đây chưa ra đời, hehehe), internet là một món hàng rất mới. Ở bên ngoài các trường đại học, các cơ quan quốc phòng, và các viện nghiên cứu, hầu như chỉ có mỗi mình Bell Labs là có nối dây vào internet. (Bell Labs là một phần của Bell Telephone, sau này xé lẻ ra thành AT&T và nhiều công ty nữa.)

Nhân vật trong entry này

Trong thời phôi thai đó, Internet có mục đích chính là để sự liên lạc giữa các máy computer (nhất là của quân đội) không bị gián đoạn nếu như Liên Xô thả vài trái bom xóa mất một mảng nước Mỹ.

Mục đích thì nghiêm trọng như vậy, nhưng ngay từ thời đó, Internet đã được dùng để các nhà khoa học trao đổi với nhau, qua email và qua tiền thân của “forum” thời nay, đó là “newsgroup.” Về phía người user, newsgroup giống forum: Mình gởi bài lên, và mọi người cùng trông thấy. Ai trả lời thì trả lời, và mọi người khác đều thấy câu trả lời đó.

Hệ thống newsgroup được chia ra thành đề tài. Hồi đó tớ cũng ghiền newsgroup như bây giờ tớ ghiền Facebook vậy. Có một newsgroup mà tớ vô thường xuyên, là group chính trị chiến tranh lạnh - chuyện USA với USSR, chuyện vũ khí hạt nhân, chuyện Nicaragua, Cuba, v.v.

Thì có một ông, tạm gọi tên (xxxx), tớ hay cãi với ổng. Ông thì tả hơn tớ, hoặc là tớ hữu hơn ổng, hoặc là cả hai. Chung chung là ổng chỉ trích cuộc chạy đua vũ khí mà ổng cho là Mỹ đầu têu, còn tớ thì bênh với lý do bọn Liên Xô không tin tưởng được.

Ổng có địa chỉ princeton.edu, còn tớ có địa chỉ purdue.edu. Ông ghi Department of Mathematics trong chữ ký, tớ cũng có ghi Department of Mathematics trong chữ ký.

Một cảm nghĩ khi đọc Ngô Bảo Châu

(Hình: Noah Seelam/AFP/Getty Images)

Có bài phỏng vấn GS Ngô Bảo Châu đăng trên báo Người Việt tuần trước, ở đây. (Nếu bị firewall thì đọc ở đây vậy.)

Một đặc điểm về GS Ngô Bảo Châu mà có lẽ nhiều người nhận ra, là ông có lối phát biểu có cái gì đó rất khác. Rất không giống những trí thức khác vẫn từng phát biểu khi được vinh danh.

Tớ nghĩ một trong những sự không giống đó, là GS Châu không ngại nói đến những vấn đề nhạy cảm.

Không phải vì ông nói đúng ý người này hay đúng ý người kia, nhưng vì ông nói tỉnh queo, nói về vấn đề nhạy cảm cũng y hệt như nói về… bổ đề cơ bản chẳng hạn.

Như thể chúng chả nhạy cảm chút nào.

Có ai nghi ngờ tớ có âm mưu gì gì khi viết entry này, hãy suy nghĩ thêm về điều trên.

Chúc mừng GS Ngô Bảo Châu

Yay!

Dưới đây là bài tớ p/vấn người ta, giải thích bổ đề mà GS Châu chứng minh được.